City Id =8

انتخاب استان

برنامه ریز

چقدر میخوای خرج کنی؟! (قیمت ها به تومان است) چیکار می خوای بکنی ؟ چقدر وقت داری؟!

رنگين کمان اديان؛ از مسجد روباز تا قديمي‌ترين کليسا (1395/05/21)

آذربايجان غربي سرزمين اقوام و مذاهب در برگيرده آثار و بقاياي تاريخي از زرتشت، تا مسيحيت و اسلام، مسافران و گردشگران را فرا مي‌خواند.
رنگين کمان اديان؛ از مسجد روباز تا قديمي‌ترين کليسا

به گزارش بزنيم بيرون ، اين ديار به دليل حضور اديان، اقوام و مذاهب مختلف که سالهاست با مسالمت و همدلي در کنار هم زندگي مي‌کنند به رنگين کمان اديان کشور مشهور است، سرزميني که با دارا بودن آثار و بناهاي مذهبي از جمله مساجد، کليساها، امامزاده‌ها و غيره همگي گوياي تعامل فرهنگي و زندگي مسالمت آميز اديان مختلف در اين پهنه گيتي است.

مسافران و گردشگران که مسير گردشگري آذربايجان غربي را انتخاب مي‌کنند، علاوه بر زيبايي‌هاي طبيعي و فرهنگي و تاريخي مي‌توانند با مساجد تاريخي و نيز تنها مسجد روز باز کشور به همراه قديمي‌ترين کليساهاي جهان و همچنين سبک زندگي مسيحيان ايران آشنا مي‌شوند.

آذربايجان غربي سرزمين احترام به اديان، باورها و آئين‌هاي گوناگون در برگيرده آثار و بقاياي تاريخي از زرتشت که نخستين آيين يکتاپرستي جهان تا مسيحيت و اسلام بوده و هم اکنون نيز با گذشت هزاران سال در تضارب انديشه‌ها، تعامل اديان و مذاهب نقش محوري ايفا مي‌کند.

مسجد جامع اروميه اثربي نظير در اوج زيبايي و هنر

مسجد جامع اروميه يکي از آثار کهن و قديمي شهر تاريخي اروميه است که در خيابان اقبال اين شهر قرار دارد، اين مسجد در ميان بازار قديمي شهر واقع شده و يکي از ارکان اصلي بافت قديمي شهر محسوب مي‌شود.

برخي از محققين معتقدند اين بنا ابتدا آتشکده بود و بعد از تسلط مسلمين ويران شد و سپس در قرن هفتم هـ. ق بر روي آن مسجدي ساخته شد. به اعتقاد اين گروه از محققين سبک تزيينات، گچ بري‌ها، ستون بندي‌ها و طاق‌هاي مسجد عيناً شبيه به سبک معماري سلجوقيان است.

تاريخ تجديد بناي اين مسجد معلوم نيست، اما محراب آن در تاريخ ۶۷۶ هـ. ق ساخته شده است، اين مسجد به همراه ساير اجزاء بافت قديمي شهر به ويژه بازار و راسته‌هاي آن بارها مورد مرمت و بازسازي قرار گرفته است، مسجد جامع با دو در ورودي که از صحن بزرگ آن منشعب مي‌شود، به بازار راه دارد.

مسجد تاريخي جامع اروميه يکي از بناهاي سده هفتم (ه. ق) که در سالهاي اخير به دليل کم توجهي و ساخت و سازهاي غيرمجاز دستخوش تغييراتي شده امروز نيازمند مرمت و حفاظت جدي با اعتبارات ويژه است.

از خصوصيت‌هاي بارز اين مسجد شباهت قسمت قديمي آن با کاخ ساساني دامغان است و بنابر روايتي، ساخت مسجد پيش از اين معبدي دوره ساساني بوده است، هسته نخستين مسجد جامع اروميه، شبستان گنبد داري در وسط است که ساختمان آن به دوران سلجوقيان و قرن ششم هجري قمري تعلق دارد و ۴۰ ستون متصل به اين شبستان گنبددار مربوط به دوران ايلخاني هستند.

مسجد مطلب‌خان خوي؛ تنها مسجد روباز کشور

مطلب خان خوي تنها مسجد رو باز کشور و از جمله بناهاي تاريخي مذهبي آذربايجان غربي به شمار مي‌رود که از ويژگي‌هاي معماري کم نظيري برخوردار است، در واقع محراب اين مسجد با ۱۲.۵ متر ارتفاع و ايوان آن با ۲۵ متر ارتفاع از بلندترين محراب‌ها و ايوان‌هاي مساجد در ايران است.

اين مسجد که در بافت مرکزي شهر خوي واقع شده شبستان بزرگ روباز مربع شکلي دارد که دور تا دور آن را حجره‌هاي دو طبقه و شاه نشين‌هاي بلند و ايواني عظيم احاطه کرده، جبهه بيروني و دروني اين مسجد آجري بدون تزئينات است، قسمت‌هاي داخلي ايوان و طرفين ورودي آن در آجر چيني با پس و پيش کردن آجرها فرم خاصي دارد.

ساختمان اوليه مسجد مطلب خان در دوره ايلخاني در بافت مرکزي و قديم شهر خوي بنا شده اما پس از تخريب شدن، يک بار ديگر در حدود ۱۲۵۵ هجري قمري به همت مرحوم مطلب خان از نوادگان شيخ بهايي که زرگر مخصوص نايب السطنه عباس ميرزا بود مرمت و تجديد بنا شد از اين رو به احترام وي نام مسجد به مطلب خان تغيير يافت.

اين مسجد باستاني در مرکز شهر خوي در خيابان طالقاني و به فاصله ۳۰ متري از بازار قديمي آن قرار دارد با توجه به شواهد معماري، ساختمان اوليه مسجد منسوب به دوره ايلخاني است و بعدها به سبب سوانح طبيعي و يا دلايل ديگر تخريب و احتمالاً در دوره قاجاريه مجدداً بناي کنوني روي آن ساخته شده است.

مسجد جامع مهاباد بنايي به يادگار مانده از دوره صفويه

زيباترين و جالب‌ترين اثر تاريخي بجاي مانده از دوران صفوي در منطقه غرب و شمال غرب ايران، مسجد جامع مهاباد يا مدرسه شاه سليمان است که اکنون در قلب شهر قرار گرفته و خطبه‌هاي نماز جمعه شهر در آن برگزار مي‌شود.

زمان ساخت اين مسجد زيبا به سال ۱۸۰۹ هجري قمري برمي‌گردد که مساحت کلي اين مسجد با حجره‌هاي رو به حياط و يک سردر ورودي و يک حوضخانه در ضلع جنوبي ۱۲۵۹ متر مربع است.

شبستان زيباي آن که مقدمه‌اي بر شبستان مسجد وکيل شيراز است داراي ده ستون سنگي نخودي‌رنگ است که ارتفاع هر يک از آن‌ها ۲.۶۰ سانتيمتر است و بصورت يک پارچه و دو پارچه قرار دارد. سقف سرستون‌ها مربع و طول هر ضلع هفتاد سانتي‌متر است و غير از پايه‌هاي مسجد و اين ستون‌ها و کف حجره‌هاي بيروني که از نوع سنگ‌هاي ذکر شده (نخودي‌رنگ) پي ريزي شده‌اند، بقيه بنا کلاً از آجر قرمز چهارگوش و ملات و گچ و غيره است.

مسجد سردار (ساعتلو) اروميه اثري بي نظير در اروميه

مسجد سردار در خيابان امام و در امتداد راسته غلام‌خان اروميه قرار دارد، اين مسجد در دوره قاجار توسط عبدالصمدخان پدرآقاخان «جد اعظم عظيم السطنه سردار» ساخته شد، وي در سال ۱۳۳۰ هـ. ق ساعت بزرگي را بالاي ورودي آن نصب مي‌کند، به همين خاطر به اين مسجد، مسجد ساعتلو نيز مي‌گويند.

سرستون‌هاي آن به شيوه مقرنس تراش داده شده و زيبايي خاصي به اين مسجد بخشيده است که انتهاي شبستان بزرگ، شبستان کوچک قرار دارد که با يک ورودي به داخل شبستان اصلي راه دارد، محراب با کاشي‌هاي هفت رنگ به زمينه زرد با نقوش گل و بته به رنگ‌هاي آبي، صورتي، سفيد و قهوه اي آرايش شده و آيه الکرسي در داخل يکي از حاشيه‌هاي دور محراب ديده مي‌شود.

مسجد جامع بوکان؛ اثري ماندگار از معماري سنتي اسلامي

 آذربايجان غربي بناهاي تاريخي و فرهنگي بسياري در دل تاريخ چند هزار ساله خود نهفته دارد که هر ساله پذيرايي بسياري از علاقه‌مندان به هنر و معماري اسلامي است، مسجد جامع بوکان بنايي بدون گنبد و مناره از آن جمله است.

مسجد جامع بوکان که تاريخ بناي اوليه آن به سال ۱۳۱۹ هجري قمري مي‌رسد در شهر بوکان، نبش خيابان انقلاب و سردار واقع شده است، باني نخستين اين بنا به دستور حاکم وقت بوکان يعني سيف‌الدين خان مکري فرزند عزيز خان سردار کل ناصرالدين‌شاه آغاز شده و در سال ۱۳۷۹ به شماره ۳۴۸۰ در فهرست آثار ميراث فرهنگي آذربايجان غربي به ثبت رسيده است.

مسجد جامع بوکان بدون گنبد بزرگ و مناره با معماري سنّتي اسلامي در زميني به مساحت ۱۸۷۱ مترمربع در کنار تپه قديمي سردار و در ضلع شمال شرقي رودخانه سرآب ساخته شده است. مصالح به‌کار رفته در پي بنا و سنگ، ديوارها آجر، سيمان، گچ و خاک است. پوشش جداره‌هاي داخلي تار و ملات بوده و بدون تزئينات است.

شبستان اصلي مسجد پلاني مستطيل شکل دارد که ۴۲ ستون سنگي در ۷ رديف ۶ تايي پلان را به هشت ناو تقسيم کرده است. محراب مسجد در ضلع جنوبي شبستان بزرگ (مردانه) داخل طاق نمايي با قوس جناغي اجرا شده است.

آذربايجان غربي مدفن امامزادگان و اولاد پيامبر (ع)

امامزاده برکشلوي اروميه: اين مقبره مدفن امامزادگان محمد و ابراهيم از نوادگان امام موسي الکاظم (ع) است و در روستاي برکشلو در ۱۰ کيلومتري شرق شهرستان اروميه قرار دارد، امامزاده برکشلو از بزرگ‌ترين و مهم‌ترين زيارتگاه‌هاي مردم استان محسوب مي‌شود و بناي آن مربوط به دوره زنديه و اوايل قاجار است.

اين مقبره به شکل مستطيل با يک گنبد مرکزي ـ مانند چهار طاقي‌هاي دوره ساساني است و چهار جرز قوس‌دار دارد و به وسيله گوشواره‌هايي طاق آن به هشت ضلع تقسيم شده است، در هر ضلع از مقبره يک ورودي با قوس جناقي ديده مي‌شود و در طرفين آن پنجره‌هايي با قوس هلالي وجود دارد.

امامزاده سيد بهلول (ع) خوي: مقبره سيد بهلول در محله امامزاده در فاصله ۳ کيلومتري مرکزي شهر خوي قرار دارد و مدفن يکي از نوادگان امام علي‌النقي (ع) است، در سنگ قبر مزار آن آمده است: يا مونس الوحيد هذا المرقد المرحوم السعيد بهلول طيب الله مثواه في ... متأسفانه بقيه مطالب و تاريخ روي سنگ از بين رفته و خوانده نمي‌شود.

در فروردين ماه سال ۱۳۷۶ شمسي در حياط مجاور اين امامزاده، سنگ مزاري از جنس مرمر کرم رنگ از زير خاک به دست آمد و اين عبارت روي آن نوشته شده بود: المرحوم المغفور سلاله السادات العظام آقا سيد مير جلال ابن آقا علي النقي ابن سيد محمد ابن سيد علي سنه ۳۲۷ ساختمان اين امامزاده شامل صحن، شبستان و حسينه است.

امامزاده سيد يعقوب (ع) خوي: مقبره امامزاده آقا سيد يعقوب در خيابان طالقاني شهرستان خوي قرار دارد، وي در سال ۱۳۵۴ هـ. ق فوت مي‌کند و دوستاندارنش جنازه وي را در منزل مسکونيش در کوچه بيک دفن مي‌کنند و گنبد و بارگاهي روي آن مي‌سازند، به تدريج صحن، حجرات رواق و ضريحي نيز به اين بنا افزوده شد و بناي مقبره بعد از راهرو به چهار قسمت تقسيم مي‌شود و يک قسمت محل اسکان زائران است.

امامزاده تازه شهر سلماس: اين امامزاده در پنج کيلومتري شهر سلماس قرار دارد و مدفن چهار تن از فرزندان حضرت علي النقي (ع) به اسامي اسحق بن محمود، ابراهيم بن محمد، محمود بن عمر و جعفربن محمد و زيارتگاه عاشقان اهل بيت عصمت و طهارت است، اين امامزاده از سده‌هاي گذشته زيارتگاه مردم تازه شهر و سلماس بود و پس از زلزله سال ۱۳۰۹ شمسي دوباره بازسازي شد.

قره کليسا؛ قديمي‌ترين کليساي جهان و نماد همزيستي اديان

يکي از زيبايي بي نظير آذربايجان غربي که مورد توجه ويژه گردشگران مذهبي است وجود کليساهاي تاريخي و قديمي در کنار مساجد تاريخي که شاهکاري از معماري و هنري ايراني در کنار يکديگر است.

کليساي تاتائوس يا قره کليسا نهمين اثر کشور در رديف آثار جهاني اولين کليساي جهان بود که توسط حواريون عيسي مسيح (ع) بر مقبره طادي مقدس و سه هزار و ۵۰۰ نفر از پيروان اين دين در زمان اشکانيان در چالدران بنا شد.

بنابر باور مسيحيان ارمني نژاد؛ کليساي تاتائوس نخستين کليسايي است که توسط مبشرين مسيح در دنيا ساخته شده و آن‌ها هر سال در هفته آخر تير و هفته اول مردادماه که مصادف با شهادت تاتائوس است، مراسم خاصي در اين کليسا برپا مي‌دارند.

معماري اصلي کليسا به صورت بازليک نوع خاصي از معماري کليسايي است، اين کليسا داراي دو گنبد بزرگ و کوچک هرمي شکل و ۱۲ ترک است. بخش قديمي بنا با سنگ‌هاي تراشه‌هاي سياهرنگ و بخش جديد آن با سنگ‌هاي سفيد ساخته شده است.

کليساي سياه در بخش خارجي داراي طرح‌هاي زيبايي مانند گردونه خورشيد و بقاياي حجاري‌هايي از بناي اوليه کليساست اما در بخش کليساي سفيد حجاري‌هاي ارزشمند فراواني به صورت تصاوير انسان، نقوش گل و بوته، اشکال حيوانات و موتيفهاي تزييني زيادي دارد که ملهم از عقايد مذهبي و هنر روزگار خويش است.

قره کليسا از بناهاي مذهبي متعلق به ارامنه همان محل دفن تاتائوس از بناهاي مذهبي و قديمي‌ترين کليساي جهان متعلق به ارامنه است که ۲۰ کيلومتري شمال شرقي چالدران قرار دارد.

کليساي ننه مريم قديمي‌ترين کليساي ايران

کليساهاي اروميه بيشتر شامل کليساهاي آشوري‌هاست، البته کليساي مربوط به ارامنه (کليساي قره باغ) هم در نزديکي اين شهر ديده مي‌شود. مهم‌ترين کليساهاي اروميه، کليساي حضرت مريم معروف به ننه مريم است.

اين کليسا در مرکز شهر اروميه و در خيابان خيام قرار گرفته و بناي اوليه آن مربوط به قرن اول ميلادي است و از آن به عنوان کهن‌ترين کليساي ايران ياد مي‌شود، براي مسافري که قصدش سفر در مسير کليساهاست، ديدار از نخستين کليساي ايران، جذابيتي خاص دارد.

کليساهاي آشوري اروميه نماد همزيستي مسالمت آميز

کليساي ماريوحنا: در ۲۴ کيلومتري شمال اروميه و در داخل روستاي آده واقع شده است که بناي موجود، در سال ۱۹۰۱ ميلادي بر بقاياي کليسايي از دوران ايلخاني بنا شده است، قابل ذکر است که کليساي ديگري به نام کليساي ماريوحنا در ۴۰ کيلومتري شمال اروميه بر بلندترين نقطه کوه و مشرف بر روستاي گويلان ساخته شده است.

کليساي ماردانيال: متعلق به دوران ساسانيان در ۲۵ کيلومتري شمال اروميه و بر بالاي يک تپه باستاني متعلق به هزاره اول قبل از ميلاد بر ساحل رودخانه نازلوچاي بنا شده است.

کليساي مارصبر يشوع: در ۳۰ کيلومتري شمال اروميه و در روستاي موشي‌آباد بر ساحل درياچه اروميه واقع شده است.

کليساي مارگيور کيس: در ۳۵ کيلومتري شمال اروميه در روستاي سپرغان قرار دارد در نزديکي اين کليسا، کليساي حضرت مريم و کليساي حضرت سرکيس نيز قرار دارند، همچنين کليساي ديگري نيز به نام کليساي مارگيور کيس در هشت کيلومتري شرق اروميه و در روستاي گلپاشين ديده مي‌شود.

کليساي مارت خنه: در ۴۵ کيلومتري شمال اروميه کليساي مارت خنه در روستاي جمال‌آباد واقع شده و متعلق به دوره ساسانيان است.

کليساي پطروسوپولس: در ۱۰ کيلومتري جاده اروميه ـ بندر گلمخانه واقع شده و قدمت آن به قرن هشتم ميلادي مي‌رسد که توسط مربختيشوع، از پزشکان معروف هارون‌الرشيد، خليفه عباسي، بنا شده است.

کليساي مهلذان و سورپ سرگيس نماد تاريخ و تمدن

کليساي مهلذان در هشت کيلومتري شهرستان خوي و بفاصله ۱ کيلومتري از جاده آسفالته خوي، تبريز در روستايي به همين نام قرار گرفته است و در حال حاضر در ميان مزارع و باغات محصور است. کليساي مهلذان فاقد هر نوع سنگ نوشته و تزئينات است بدين جهت قدمت آن را بطور مشخص نمي‌توان تشخيص داد ولي با نتيجه به فرم ساختمان و شيوه معماري بکار رفته و مقايسه با بناهاي همزمان قدمت آن به احتمال زياد مربوط به دوره مغول است.

کليساي سورپ سرگيس در قسمت شمال غربي شهرستان خوي و در محله قديمي امامزاده واقع شده است. با توجه به تحقيقاتي که به عمل آمده زمان ساختمان کليسا را مي‌توان به دوره‌هاي متفاوت يعين قرون چهارم و نهم ميلادي نسبت مي‌دهند که در تاريخ زندگاني سرگيس مقدس نيز ۳۷۸ ميلادي قيد شده است.

شکل خارجي کليسا مکعب مستطيل و پلان آن بصورت مستطيل بطول و عرض ۳۲ در ۱۸ و ارتفاع ۶ متر مي‌باشد. در داخل کليسا شش عدد ستون سنگي با پلان‌هاي صليبي وجود دارد. در انتهاي ضلع شرقي محراب کليسا که دو اتاق کوچک در طرفين آن قرار دارد واقع شده است.

پلان کليسا تحت تأثير پلان‌هاي معابد ايراني بوده و داراي دو ورودي از سمت جنوب و غرب مي‌باشد. چهار زوج روزنه کوچک در ضلع جنوب و شمال، سه روزنه در شرق و يک روزنه در ضلع غريب کليسا تعبيه شده است. دو پنجم ديوارهاي بنا سنگ چين و بخش فوقاني آن آجرچيني مي است.

کليساي هفتوان و آشوري‌هاي سلماس منتظر گردشگران نوروزي

کليساي هفتوان: در مسير اروميه به سلماس مي‌توان از برخي از کليساهايي که در شمال شهر اروميه قرار دارند و نامشان را ذکر کرديم، ديدار کرد در سه کيلومتري جنوب شهر سلماس و در داخل روستاي هفتوان، کليسايي به همين نام قرار دارد که اين کليساي ارامنه در زلزله سال ۱۹۳۰ ميلادي خسارات سنگيني ديد و پس از اين تاريخ بازسازي شد.

کليساي آشوري‌هاي سلماس: به نام کليساي مارگيور کيس در ۶ کيلومتري غرب شهر و در روستاي خسروآباد واقع شده و بناي اوليه آن مربوط به دوره ساسانيان است و برخي عقيده دارند که صليب مقدس حضرت مسيح که توسط خسرو پرويز از اورشليم آورده شده بود، در اين کليسا نگهداري مي‌شد.

آذربايجان غربي سرزمين احترام به اديان، باورها و آئين‌هاي گوناگون در برگيرده آثار و بقاياي تاريخي از زرتشت که نخستين آيين يکتاپرستي جهان تا مسيحيت و اسلام بوده و هم اکنون نيز با گذشت هزاران سال در تضارب انديشه‌ها، تعامل اديان و مذاهب نقش محوري ايفا مي‌کند.


نویسنده : سکینه اسمی
منبع : خبرگزاري مهر

این خبر را با دوستان خود به اشتراک بگذارید



تگ ها

جاذبه هاي گردشگري مذهبي آذربايجان غربي جاذبه هاي گردشگري جاذبه هاي مذهبي جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري جاذبه هاي جاذبه هاي مذهبي گردشگري آذربايجان غربي مذهبي جاذبه هاي مذهبي گردشگري مذهبي آذربايجان غربي آذربايجان غربي جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري آذربايجان غربي مذهبي جاذبه هاي گردشگري مذهبي جاذبه هاي گردشگري آذربايجان غربي جاذبه هاي مذهبي گردشگري جاذبه هاي مذهبي آذربايجان غربي جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري جاذبه هاي آذربايجان غربي مذهبي گردشگري جاذبه هاي مذهبي گردشگري جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري مذهبي آذربايجان غربي گردشگري مذهبي جاذبه هاي گردشگري آذربايجان غربي جاذبه هاي گردشگري آذربايجان غربي مذهبي مذهبي جاذبه هاي گردشگري مذهبي جاذبه هاي آذربايجان غربي مذهبي گردشگري جاذبه هاي مذهبي گردشگري آذربايجان غربي مذهبي آذربايجان غربي جاذبه هاي مذهبي آذربايجان غربي گردشگري آذربايجان غربي جاذبه هاي گردشگري آذربايجان غربي جاذبه هاي مذهبي آذربايجان غربي گردشگري جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري مذهبي آذربايجان غربي مذهبي جاذبه هاي آذربايجان غربي مذهبي گردشگري جاذبه هاي گردشگري مذهبي آذربايجان غربي جاذبه هاي مذهبي آذربايجان غربي گردشگري جاذبه هاي آذربايجان غربي گردشگري مذهبي جاذبه هاي مذهبي گردشگري آذربايجان غربي جاذبه هاي مذهبي آذربايجان غربي گردشگري جاذبه هاي گردشگري آذربايجان غربي مذهبي