City Id =8

انتخاب استان

برنامه ریز

چقدر میخوای خرج کنی؟! (قیمت ها به تومان است) چیکار می خوای بکنی ؟ چقدر وقت داری؟!

زنداني در قلب تهران که هيچ کس نتوانست از آن فرار کند! (1395/11/17)

زندان«کميته مشترک ضد خرابکاري» معروف ترين زندان براي مبارزان انقلاب اسلامي است؛ اين زندان به واسطه ساختمان عجيبش محل دردناکترين شکنجه ها بوده است و حالا۱۳ سال است که موزه عبرت نام گرفته است.
زنداني در قلب تهران که هيچ کس نتوانست از آن فرار کند!

آرمان ها بزرگترين موتور محرک براي جنگيدن و رساندن آدمها به چيزي است که آن را حقيقت مي دانند براي همين هم باورها وقتي لباس آرمان مي پوشند در نظر انسان ها به جاودانگي مي رسند جاودانگي و حقيقتي که هيچ قدرتي توان از بين بردن آنها را ندارد. رسيدن به پيروزي انقلاب ۵۷هم در کشور ما يکي از اتفاقاتي است که مي توان آن را نمونه بارز به ثمر رسيدن آرمان مردمي دانست که براي رسيدن به آن رنج و درد و حبس هايي را تجربه کردند که هرکدامش شاهدي بر اين ادعاست که پس هر مقاوت، گلوله خوردن، زخمي شدن و کشته شدن آرماني وجود داردکه ضد گلوله است. موزه عبرت يا همان  زندان کميته مشترک ضد خرابکاري در زمان شاه يکي از مکان هايي است که اگر سري به آن بزنيد با وجود مخوف بودن و هولناک بودن ساختمانش مي توانيد گذشته آدم هايي را ببينيد که زنده ماندن و تاب آوردنشان را تنها مديون  همين آرمان هاي ضد گلوله شان بوده اند. به بهانه سي و هشتمين  سالگرد پيروزي انقلاب به سراغ اين موزه رفتيم،زندان پر رمز و رازي که با وجود قرار گرفتن در مرکز شهر سال هاي سال کسي از وجود و اتفاقات درون آن خبري نداشت.

زنداني در منطقه باغ ملي

باغ ملي تهران قديم در نظر خيلي از آدم هاي قديم وجديد يکي از مکان هاي پر رفت و آمد تهراني ها براي تفريح و قدم زني به شمار مي رفته است؛ به همين دليل شايد براي خيلي از ما عجيب و غريب به نظر برسد که اين زندان درست در دل شهر و در همان حوالي ساخته و بعدها مشغول به فعاليت شده است. موزه عبرت که در زمان انقلاب با نام زندان«کميته مشترک ضد خرابکاري» فعاليت مي کرده است زنداني است که تا سالهاي سال به خاطر شرايط خاص معماري اش کسي از وجود آن خبر نداشته است. زنداني که در سالهاي حکومت شاه زندان مخوف ساواک بوده است و چيزي حدود ۴۰۰۴نفر را در خودش براي شکنجه جاي داده است.

زنداني مدرن با معماري آلمان ها

کافي است کمي در اين موزه قدم بزنيد تا به شرايط پيچيده آن پي ببريد زنداني که وقتي از معماران سوال مي کنيد بيشتر به ياد حال و هواي ديکتاري  هيتلر و استبداد آلماني هاي نازي مي افتيد. در حال حاضر چيزي حدود ۸۰سال از ساخت اين زندان مي گذرد؛ زندان ضد زلزله اي که در سال ۱۳۱۱ به دست معمارهاي آلماني  و در حکومت رضا شاه ساخته شد. اين زندان اولين زندان مدرن ايران است که بعد از مدتي زندان مخصوص زنان نيز به شمار مي رفته است. مسئولان اين موزه مي گويند استقامت و استحکام اين مکان به شکلي است که با گذشت زمان نه تنها دچار فرسودگي نمي شود که با گذر سال ها ، مقاوم تر مي گردد براي همين يک ساختمان ضد زلزله محسوب مي شود.

زنداني که کسي نتوانست از آن فرار کند

اگر سري به اين موزه بزنيد خواهيد فهميد که اين زندان از نقشه مدوري برخوردار است که در نگاه اول وقتي در آن قدم مي زنيد به ساختمان ها و راهروهاي پيچ درپيچ و تو در تويي مي رسيد که کاملا قابليت سردرگمي دارند و از طرف ديگر به شما اجازه نمي دهد که متوجه متراژ چند هزار متري آن شويد. پيچيدگي در نقشه اين زندان مخوف به قدري است که در زمان خودش به هدف سازندگان آن جامه عمل پوشاند هدفي مبني بر اينکه زندانيان هيچ راه گريزي از اين زندان نداشته باشند؛ براي همين اگر به سراغ تاريخچه اين زندان برويد خواهيد فهميد که در طول فعاليت اين زندان هيچ زنداني اي موفق به فرار از آن نشده است.

ساختماني همسو با فصل هاي سال براي زجر دادن

يکي از ويژگي هايي که در اين زندان وجود دارد اين است که شما علاوه بر قدم زدن در آن متوجه سيستم تهويه پيچيده آن مي شويد چون نحوه ساخت اين زندان به شکلي است که باعث شده است اين زندان در زمستان ها دمايي بسيار سرد و از طرفي در تابستان ها هوايي به شدت گرم داشته باشد تا بيش از پيش بتواند شرايط جوي و آب و هوايي را براي گذران زندگي زندانيانش دشوار کند.

پژواک دردناک زندانيان در ساختمان

در کنار همه شکنجه هاي فيزيکي دردناک  اين مکان که آن را در زمان خودش از ساير زندان ها متمايز مي کرده است شکنجه هاي روحي و رواني اي وجود داشته که توسط ساواک و شکنجه گرهاي آن صورت مي گرفته است يکي از عواملي که به انجام شکنجه هاي روحي و تضعيف رواني اين زندان کمک مي کرده است نحوه معماري ساختمان زندان بوده است چون  آن را طوري طراحي کرده اند که وقتي شما در آن فرياد بزنيد به هيچ وجه صدا و پژواک آن به بيرون ساختمان بروز پيدا نمي کند و همين ويژگي آن هم باعث شده تا کسي سالهاي سال از حضور زندان ساواک در دل شهر خبر نداشته باشد؛ اما نکته جالب توجه اينجاست که به همان اندازه که صداي داد و فرياد در اين زندان به بيرون نمي رود ولي به همان اندازه صدا و پژواک فريادهاي دردناک خود زندانيان در دل زندان مي پيچده تا اين امر موجب ترسيدن و تضعيف روحيه زندانيان شود.

دردناک ترين شکنجه ها در اتاق فوتبال

ساواک براي کشيدن حرف از زير زبان مبارزان انقلابي دست به انواع و اقسام شکنجه هايي مي زده است که تصور کردن به آن هم مي تواند براي هر آدم معمولي دردناک و طاقت فرسا باشد؛ شکنجه هايي به شدت خشن که بسياري از آدم ها حتي از گفتن آن هم معذوريت پيدا مي کنند. در اين زندان اتاق هاي مختلفي براي شکنجه دادن وجود داشته که يکي از اين اتاق هاي شکنجه«اتاق فوتبال» نام داشته است، که شيوه شکنجه در اين اتاق به گونه اي بوده  که در آن دست هاي زنداني را از پشت مي بستند و بعد از آن چند تن از افراد ساواک دور او حلقه مي زدند و فرد زنداني را به مثابه توپ فوتبال با مشت لگد مورد اصابت قرار مي دادند و او را به يکديگر پاس مي دادند و حتي براي اينکه عملشان براي شخص دردناک تر باشد موقع انجام اين شکنجه بيشتر شکنجه گرها از کفش هاي نوک تيز فلز استفاده مي کرده اند براي همين هم خود افراد ساواک نام اين اتاق شکنجه را «اتاق فوتبال» گذاشته بودند.

آپولو

داشتن انواع و اقسام تجهيزات نوين براي شکنجه کردن افراد باعث مي شده است تا اين زندان براي سرسخت ترين مبارزان انقلابي در نظر گرفته شود. در کنار همه وسايل عجيب و غريب براي شکنجه کردن افراد يکي از معروف ترين آنها وسيله اي بوده است به نام«آپولو» که باعث زجر هرچه بيشتر مبارزان انقلابي مي شده است. يکي از زندانيان مي گويد اين دستگاه شکنجه را از روي آپولوي فضانوردان ساخته بودند اما با يک تفاوت بزرگ که آن دستگاه سرنشينانش را به فضا مي برد اما اين يکي سرنشينانش را به عزا! نحوه کار کردن آن هم به گونه اي است که زنداني را به شکل فضانورد به اين دستگاه مي بستند  و کلاه آهني روي سر او مي گذاشتند و بعد با کابل به او مي زدند تا حين داد و فرياد از شدت درد، صدا تنها به گوش خودش برسد و در سر خودش بپيچد. از آنجا که کف پا ارتباط مستقيم با مغز دارد، با ضربه  سوم و چهارم، زنداني نمي فهميد که شلاق به کف پايش برخورد مي کند، بلکه درد آن را با مغز خودش احساس مي کرد؛ به شکلي که انگار کابل به سرش زده مي شد. اين در حالي است که اين وسيله شکنجه تنها بخش کوچکي از شکنجه ها و ادوات دردناک اين زندان را تشکيل مي داده است.

کاربري سلول عمومي در سلول هاي انفرادي

در زندان کميته مشترک ضد خرابکاري همه چيز ب فقط و فقط براي آزار و اذيت مبارزان انقلابي فراهم شده است براي همين به محض ورود در ساختمان اين موزه با اولين چيزي که رو به رو خواهيد شد درهاي تو در تو و متفاوتي است که در اين زندان وجود دارد به شکلي که همه درهاي اين زندان لبه ها و قرنيزهاي بلندي دارد که خود زندانيان مي گويند  هدف از ساخت درهايي به اين شکل، اين بوده است که افراد به محض ورود در زندان  و با چشم هاي بسته متوجه حضور اين درهاي متفاوت نمي شدند براي همين هم به محض ورد، برخورد با اين درها باعث مي شد تا افراد با سر به زمين بخورند. در کنار اين درهاي متفاوت يکي ديگر از ويژگي هاي اين زندان ها وجود ۸۶ بند انفرادي آن بوده است که خود زنداني ها اشاره مي کنند که هرزگاهي به قدري تعداد زندانيان در سلول هاي دو متري آنها زياد مي شده است که افراد توان دراز کشيدن نداشتند و مجبور بودند ايستاده بايستند و حتي بخوابند.


منبع : مجله مهر

این خبر را با دوستان خود به اشتراک بگذارید



تگ ها